Columnist Gertien Koster weet dat zij en haar man bevoorrecht zijn: ‘Armoede en eenzaamheid gaan vaak hand in hand’

HARDERWIJK Mijn man en ik zeggen tijdens onze reizen dikwijls tegen elkaar dat we zo bevoorrecht zijn. Veel mensen hebben immers geen geld voor vakanties. Of ze hebben niemand om mee te gaan. Armoede en eenzaamheid gaan namelijk vaak hand in hand.

Ooit werkte ik mee aan een schuldhulpverleningsproject. Ik hoorde trieste verhalen, bijvoorbeeld over een man die zijn eigen kies trok omdat hij geen geld had voor de tandarts. In Nederland leeft een half miljoen mensen onder de armoedegrens en een miljoen er net boven. Vaak van generatie op generatie.

Veel mensen kunnen zich niet voorstellen dat ouders geen verjaardagscadeautje voor hun kind kunnen kopen. Arme mensen stuiten dan ook regelmatig op onbegrip. En ja, ze nemen weleens onverstandige beslissingen. Net als u en ik. Voor wie snel oordeelt is het goed om te weten dat je IQ wel met tien punten kan zakken bij financiële stress. Niet zo gek, lijkt me. Dat trekt gelukkig weer bij als de spanningen voorbij zijn.

Ik ben benieuwd of dat in Arnhem ook gebeurt. Deze gemeente heeft de schulden afgekocht van veertig gezinnen uit een arme wijk. Uniek in Nederland. Volgens onderzoek van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen verdwenen niet alleen de schulden maar ook de verlammende stress. 

Er zijn gelukkig organisaties die helpen. Met dagen waarop onverzekerden gratis naar de tandarts kunnen bijvoorbeeld. Maar dat moet je wel weten. En je moet ernaartoe, dat kost ook geld. In Utrecht hebben ze Robin Food, een organisatie die gratis maaltijden uitdeelt. Dus als je toch naar Utrecht gaat voor de tandarts kun je daarna gratis eten. Wel even wachten tot de verdoving is uitgewerkt. 

In Harderwijk hebben we de Voedselbank, het Jeugdfonds Sport en Cultuur, Stichting Leergeld en Camping FF Weg, een weekend plezier voor gezinnen met weinig geld. En komend weekend vindt straattheaterfestival Strabant plaats, kosteloos en leuk voor het hele gezin. Een week later speelt Stijn de Leeuwe een voorstelling over daklozen, niet gratis maar wel een dikke aanrader. Hij geeft een inkijkje in het leven van mensen aan de onderkant van de samenleving.

Ooit was ik lid van LETS Harderwijk, die afkorting staat voor Local Economy Trading System. Een ruilsysteem zonder geld. Ik bak een taart voor jou en jij repareert mijn fiets. Zoiets. Bestaat dat nog? En zo nee, waarom niet? Het is niet alleen handig dat die diensten geen geld kosten, het zorgt ook voor contact tussen mensen. En dat is minstens zo belangrijk. 

Gertien Koster

Lees ook

Columnist Gertien Koster heeft een advies voor mensen die eigenwijs zijn: ‘Het had erger af kunnen lopen’