
Columnist en voorgang Julius de Graaf over het mogen stemmen: ‘Kiezen om te geloven, kan dat wel?’
15 maart 2026 om 12:00 ColumnHARDERWIJK De Harderwijker Courant valt doorgaans op woensdags in de bus. Ook volgende week op 18 maart als u en ik mee richting mogen geven aan de koers binnen onze stad Harderwijk.
Ja, mogen en dat is een groot goed. In veel landen is dit namelijk niet mogelijk, of maakt stemmen geen verschil omdat de uitslag door verkiezingsfraude vooraf al vaststaat. Maar wij mogen kiezen. Vrij, zonder dat wij daarop worden afgerekend of in een hokje worden geplaatst omdat wij ‘links’ of ‘rechts’ stemmen.
Kiezen doen wij eigenlijk al ons hele leven, van jongs af aan: wel of niet eten, wel of niet iets zeggen, welke kleding wij aantrekken of naar welke muziek wij luisteren. Later worden de keuzes groter: welke opleiding of werk, met wie deel ik mijn leven, waar sta ik voor?
Deze keuzes zijn nooit helemaal vrij. Wij worden gevormd door onze opvoeding, door ouders met overtuigingen, door scholen, door vrienden en vriendinnen en door de tijd waarin wij leven. Je zou dit kunnen omschrijven als een natuurlijk algoritme: patronen die wij meekrijgen en die mede ons denken en handelen sturen.
Maar mens zijn betekent ook dat wij kunnen breken met patronen. Dat wij kunnen reflecteren en onszelf vragen durven stellen. Dat is misschien wel de eerste stap naar vrijheid: niet automatisch blijven doen wat altijd al zo was, maar bewust kiezen. Daarmee komen we bij de grotere vragen van het leven. Wat doen wij met ons leven? Waar zijn wij naar op weg? Wat geeft richting, zin en samenhang?
Het zijn vragen die al eeuwenlang gesteld worden. Aristoteles, Plato en Augustinus hielden zich hier al mee bezig. Ook vandaag de dag leven deze vragen, zeker onder jongeren, in een wereld vol keuzes met maar weinig houvast.
Veel mensen vinden antwoorden op deze vragen in hun geloof. Toch hoor je zelden spreken over kiezen voor geloof. Alsof geloven iets is wat je wel of niet ‘hebt’, maar waar je geen keuze in zou kunnen maken. ,,Kiezen om te geloven, kan dat wel?”
Mijn antwoord is: ja, dat kan. Niet als een besluit waarmee ineens alles vastligt of alle twijfel verdwijnt. Maar als een eerste, bewuste stap. Een keuze om op zoek te gaan, vragen toe te laten, het gesprek aan te gaan en je te verbinden met een geloofsgemeenschap. En zo ruimte te maken.
Misschien is dat de meest wezenlijke keuze: niet alles zelf in handen houden, maar je openstellen voor vertrouwen, hoop en geloof. En van daaruit je geloof laten groeien, stap voor stap. Kiezen doen wij elke dag.
De vraag is alleen: waar kiezen wij uiteindelijk voor?
Julius de Graaf, voorganger H. Catharinakerk

















