Goedkope koopwoningen blijft achter bij behoefte

HARDERWIJK De druk op de woningmarkt in de gemeente Harderwijk is vooral merkbaar bij de lagere inkomens en middeninkomens. Waar de laatste groep in het verleden in staat was een betaalbare koopwoning te vinden, vissen de middeninkomens nu achter het net. Dat blijkt uit onderzoek van het bureau Companen.

De middeninkomens hebben een te hoog inkomen om aanspraak te maken op een sociale huurwoning en hebben moeite om een betaalbare koopwoning te vinden. Lage inkomens zien zich geconfronteerd met een schaarste aan sociale huurwoningen wat zich vertaalt in lage slagingskansen. Een deel van de jongeren zoekt hierdoor buiten de gemeente Harderwijk woonruimte, vaak vanwege studie of werk. Harderwijk is in trek bij woningzoekenden van buiten, gezinnen waarvan een deel ook met Harderwijkse ‘roots.’

Companen ziet vooral een grote behoefte aan betaalbare sociale huur, betaalbare particuliere huur en betaalbare koopwoningen. In een groot deel van deze behoefte wordt voorzien door de huidige plannen. Vooral in het goedkope koopsegment wordt echter geconstateerd dat de plannen achter blijven bij de woonbehoefte. De woningbouwprogrammering moet, zo zegt Companen, beter aansluiten op de vraag. Er wordt voor de gemeente een belangrijke opgave gezien in het bereiken van meer doorstroming op de woningmarkt. Doorstroming kan worden bereikt bij het inzetten op aanbod waardoor zittende huishoudens, die bereid zijn te verhuizen, een stap willen zetten.

In het plan adviseert Companen de gemeente meer te sturen op kwaliteit in het woningbouwprogrammering. Ambtelijk heeft de gemeente al voorbereidingen getroffen om hieraan tegemoet te komen. Ook wordt de woonvisie later dit jaar geactualiseerd.

De huidige woningmarkt en Harderwijk als aantrekkelijke woonstad biedt, zo geeft Companen aan, ook kansen. Het gaat dan vooral om het ontwikkelen van onderscheidende stedelijke woonmilieus zoals in delen van het Waterfront en in Nieuw Weiburg.

Met betrekking tot sociale huur adviseert Companen nadere afspraken te maken met woningcorporaties. In de raamovereenkomst die in december 2021 is gesloten zijn met Omnia Wonen en Uwoon afspraken gemaakt om de beschikbaarheid van sociale huurwoningen te verbeteren door tot 2030 duizend sociale huurwoningen te bouwen in Harderwijk. Dit jaar moeten de afspraken worden vertaald naar concrete afspraken en locaties.

Het totale aanbod aan plannen sluit, zo wordt gesteld, goed aan bij de kwantitatieve woningbehoefte. Er is zelfs sprake van een overschot aan plannen ten opzichte van de behoefte. Dit sluit aan bij het advies van het ministerie van binnenlandse zaken om een plancapaciteit te hanteren van 130 procent ten opzichte van de behoefte en biedt ruimte om te kunnen sturen op de behoefte.

Het bijsturen van de plannen in het Waterfront en Harderheide heeft al geleid tot een groter aanbod aan betaalbare woningen. Wel wordt geconstateerd dat het aanbod aan goedkope koopwoningen, tot 200.000 euro, nog achterblijft bij de behoefte. Stijgende bouwkosten worden onder meer gezien als oorzaak.

Wijnand Kooijmans