Column Natuur dichtbij door Godfried Westen: over Spinosa en doorns

HARDERWIJK Wat we waarderen willen we behouden. Maar daaraan vooraf gaat leren kennen, één van de doelen van deze column. Wat is er aan natuur in Harderwijk en omgeving te bewonderen? Tot geluk van inwoners niet weinig. Deze keer sleedoorn in het Crescentpark.

Godfried Westen

Sleedoorn (Prunus spinosa) staat al weer prachtig te bloeien. Als een van de eersten op de tak. De bloesem verschijnt voor de bladeren. Het woord ‘slee’ is een oud woord voor pruim. Dat woord slee is verwant met het slavische woord ‘slivovitsj’. De pruimpjes zijn nogal wrang en zijn pas te genieten als de vorst er over heen gegaan is. De bloei is een belangrijke voedselbron voor een schare aan insecten.

De sleedoornpage heeft sleedoorn als waardplant. De rupsen eten van de blaadjes nadat ze uitgekomen zijn in het voorjaar. De rupsen van de pruimenmot eten de pruimen op: jammer maar ze zijn gewoon sneller dan mensen soms. De sleedoorn heeft echte doorns die hen tegen vraat beschermen. Voor vogels die een nestplaats zoeken is de sleedoorn een uitkomst met zijn doornige gestel.

Prunus is misschien – denk vaker misschien - afgeleid van het Griekse ‘prooinos’ wat vroegtijdig betekent; ‘spinosa’ is Grieks voor ‘met doorns’. Bij het woord ‘spinosa’ dacht ik meteen aan ‘onze’ illustere filosoof. Zou die naam op een onnavolgbare wijze passen bij zijn gedachtegoed: deterministisch en ‘accepteer de wijsheid van het lot: er is altijd een les te leren, hoe hard ook’. Het hout is ook zeer hard en heeft een mooie glans naar verluidt. Het wordt gebruikt voor de tanden van grasharken en … wandelstokken. Misschien brengt dat de lezers van deze column op een idee, én in beweging?

Lees ook

Column Natuur dichtbij door Godfried Westen: het kan niet op, soms