Column Natuur dichtbij door Godfried Westen: zonder voedingswaarde maar antiviraal
19 maart 2026 om 10:00 Natuur en milieuHARDERWIJK Wat we waarderen willen we behouden. Maar daaraan vooraf gaat leren kennen, één van de doelen van deze column. Wat is er aan natuur in Harderwijk en omgeving te bewonderen? Tot geluk van inwoners niet weinig. Nu het lente voelt een paddenstoel in de Natuurtuin afgelopen herfst.
Godfried Westen
Langsteel franjehoed (Parasola conopila). Een synoniem voor de wetenschappelijke naam is Psathyrella, een verkleinwoord van het Griekse woord ‘psathuros’ en betekent ‘de kleine tere’ wat een passende naam oogt. Het is een paddenstoel van parken en plantsoenen. Eén van de vrijwilligers heeft er enkele nieuwe elementen gecreëerd, waaronder een veldje met ‘dood hout’. Doods oogt het daar geenszins: insecten, reptielen en paddenstoelen vinden er hun veilige haven.
Volgens Obsidentify is deze paddenstoel een ‘franjehoed onbekend’. Langsteel is dus een gokje, of misschien de sierlijke want dat is’tie zonder twijfel. Zeker niet de vroege, want al laat in het jaar toen ik hem spotte, noch de bleke, want dat ziet’ie toch bepaald niet. Aan de geur is deze zwam niet te herkennen want geurloos. En niet-giftig! Smaak? Mild. Voorkomen? Algemeen. Voedingswaarde? Nihil.
De langsteel franjehoed bevat desalniettemin een chemische stof genaamd drosophiline. Die heb je in licht afwijkende ‘verbindingen’ A, B, C en E drosophiline met allemaal een antibacteriële en antivirale werking tegen onder andere het influenzavirus. De schimmeldraden of zwamvlok van de franjehoeden breken ondergronds het dode organische materiaal van de strooisellaag af in stoffen die het zelf nodig heeft maar die ook door bomen, struiken en planten weer kunnen worden hergebruikt. Hij denkt dus niet alleen aan zichzelf.
