In Harderwijk zitten na de coronapandemie meer mensen in de bijstand

HARDERWIJK De piek in het aantal mensen met een bijstandsuitkering in 2020 is voornamelijk veroorzaakt door de coronapandemie. Dat stelt het college van burgemeester en wethouders in antwoord op vragen van Fenneke Fredrikze (ChristenUnie). Zij was met name ook benieuwd naar de verschillen ten opzichte van de buurgemeenten Ermelo en Zeewolde.

Wijnand Kooijmans

Het jaar 2020 wordt door het college omschreven als een maatschappelijk roerig jaar met onder meer de eerste twee landelijke lockdowns. Door de pandemie steeg zowel landelijk als in Harderwijk de werkloosheid aanzienlijk. In januari 2020 was in Harderwijk sprake van 850 uitkeringen. Aan het eind van het jaar was dat gestegen tot 920 uitkeringen. Een absolute toename van zeventig uitkeringen en procentueel een stijging van 8,2 procent.

RELATIEF

Gezien de omvang en de impact van de economische gevolgen van de coronacrisis wordt deze toename door het college gezien als relatief gering. Waarbij er wel rekening moet worden gehouden dat een groot deel van de mensen die door de corona zonder werk kwamen te zitten werden ondersteund door steun van het Rijk.

Sinds 2021 is de daling van het aantal bijstandsgerechtigden weer ingezet. Een daling die zich ook in 2023 doorzet als gevolg van de krapte op de arbeidsmarkt. Ten aanzien van de vergelijking met Ermelo en Zeewolde wordt aangevoerd dat Harderwijk een hoger inwonersaantal heeft met een dichtere bevolkingsdichtheid en een andere samenstelling van de bevolking ten opzichte van deze twee gemeenten.

BEPERKING

Gemeenten met een klein stedelijk karakter hebben, volgens het SCP, meer inwoners met een laag opleidingsniveau, laag inkomen en weinig eigen vermogen. Ook hebben inwoners over het algemeen een slechtere gezondheid en vaker een lichamelijke beperking. Het inwonersaantal is daarnaast diverser met meer inwoners van verschillende etnische achtergronden ten opzichte van kleinere gemeenten.

Volgens het SCP is de bevolkingssamenstelling in kleinschalige gemeenten zoals Ermelo en Zeewolde redelijk homogeen en meer traditioneel. Het inkomen is gemiddeld door uitschieters naar boven en naar beneden. Ook het vermogen van de inwoners zijn gemiddeld hoger dan in andere gemeenten door woningbezit. Ook wonen er in het algemeen minder inwoners met een migratieachtergrond. Werkloosheid is relatief lager in kleinschalige gemeenten.

INWONERS

Dat verklaart, zo geeft het college aan, relatief een groter bijstandsbestand dan in beide buurgemeenten. Door een andere samenstelling en meer kwetsbare inwoners kunnen schommelingen in het bijstandsniveau groter zijn bij grote maatschappelijke veranderingen, zoals tijdens de coronapandemie.

Als een kleine gemeente met een verstedelijkt karakter is Harderwijk niet goed één-op-één te vergelijken met de twee buurgemeenten. Het aantal bijstandsuitkeringen was in februari van dit jaar weer gedaald tot 840, tien minder dan voor aanvang van de coronapandemie.