Kruidentuin De Hortus bestaat 35 jaar: ‘Er is behoefte aan nieuwe jonge handen die vrijwillig willen helpen’
22 november 2024 om 16:05 Natuur en milieuHARDERWIJK De kruidentuin van De Hortus bestaat 35 jaar. Sommige vrijwilligers doen dit leuke en historisch verantwoorde werk al vrijwel vanaf het begin. Graag vertellen zij tijdens het werk meer over hun activiteiten. De kruidentuin is regelmatig onderdeel van een stadswandeling.
Wie in het centrum van Harderwijk vanuit de Academiestraat door het Linnaeuspoortje loopt, treft daar een bijzondere kruidentuin aan. Niet beplant met eetbare planten en kruiden, maar een kleinschalige herinnering aan de uitgebreide hortus medicus. In 1649 werd hij min of meer op deze plaats aangelegd om studenten aan de Gelderse Academie wegwijs te maken in de kennis van botanie en kruidkunde. Medicijnen moesten in die tijd nog door medici zelf worden gemaakt. Helaas werd in 1811 de Academie opgeheven en verdween de hortus een paar jaar later.
De eerste aanleg van de kruidentuin was van 1649 tot 1651. De kosten bedroegen tweeduizend gulden. De kosten van de tuinman en een anatomielokaal moesten hier ook van betaald worden. Aanvankelijk lag het terrein tussen de Kaatsbaan en het Agnieten klooster. In 1693 verhuisde de Hortus naar de huidige plaats, omdat de tuin hier beter beschut lag tegen de Zuiderzeewind. In de achttiende eeuw kreeg men door buitenlandse contacten meer exotische gewassen. De Japanse Ginkgo is nog de enige boom die hier van over is. In 1811 werd de academie opgeheven. Pas tien jaar later werd de inventaris en planten uit de Hortus verkocht. Enkele malen zijn plannen gemaakt voor een nieuwe Hortus Botanicus, maar pas in 1989 werd de kruidentuin opnieuw ingericht en zijn er ruim honderd soorten gerealiseerd. Niet alleen voor de fraaie locatie, maar ook omdat hier tot 1821 al een kruidentuin lag.
Het Linnaeustorentje stamt uit 1570 en was van de commanderij van het Johanniter klooster. In de nis is in 1869 het borstbeeld van de botanicus Carl van Linné geplaatst, die hier in 1735 promoveerde. Verder is er in 1938 ook een plaquette geplaatst voor de geneesheer Herman Boerhave. Het heeft tot 1989 geduurd voordat de nu aanwezige tuin met ongeveer honderd soorten planten uiteindelijk door de gemeente Harderwijk werd aangelegd.
De planten zijn gekozen na onderzoek te hebben gedaan naar geneeskundige planten uit de achttiende en negentiende eeuw. De afdeling Groei en Bloei Harderwijk nam het onderhoud op zich en een groep vrijwilligers doet dat nu al 35 jaar. Er is behoefte aan nieuwe, jonge handen die vrijwillig willen helpen met het onderhoud van de kruidentuin. Bij interesse kan er contact opgenomen worden met Anita Mulder.
In het groeiseizoen gaan de vrijwilligers op dinsdag ‘s morgens aan de slag in de kruidentuin. Er wordt onkruid gewied, planten gepoot, gezaaid waar nodig, kennis gedeeld waar een plant thuishoort, opgeruimd vóór de winterstop. Er is altijd wel werk aan de winkel.
