Archeologische kelder na uitstel door wateroverlast eindelijk open voor publiek: ‘Mooie toevoeging aan het verhaal van de stad’

HARDERWIJK Na een halfjaar vertraging door een ondergelopen kelder werd de archeologische kelder officieel geopend door wethouder cultuur en erfgoed Martijn Pijnenburg en konden genodigden de restanten uit de zestiende eeuw bekijken.

Marco Jansen

Beneden zijn authentieke muren van de dwangburcht van de Hertog van Gelre te zien. Ook liggen er verschillende (authentiek gereconstrueerde) voorwerpen uit die tijd in vitrines. „Er is een zeldzame uilenbeker gevonden in een beerput. Hiervan is een 3D-scan gemaakt. Dit is ook gedaan van een haakbus, een oud wapen. Van het Stadsmuseum mochten we een kanon lenen en een hellebaard”, vertelt Eric Kleyberg, voorzitter van Stichting ter realisatie archeologische kelder (Strak). Er is samengewerkt met de gemeente Harderwijk, archeologen en Herderewich.

Voor de bouw van het nieuwe pand IJsselmeere is bij afgravingen in 2021 een dwangburg ontdekt. Deze diende als verdedigingslinie, maar vanuit dit stadskasteel onderdrukte de hertog van Gelre ook de bevolking van Harderwijk. Zij hebben hem deels afgebroken, maar er is veel bewaard gebleven. De archeologische kelder is door extra investeringen nu toegankelijk voor publiek.

,,Er was geld nodig voor ventilatie, verlichting en er was een chronisch probleem met vocht. Er was te weinig luchtafvoer”, vertelt Kleyberg. De opening van de kelder stond in juli 2023 gepland, maar door de wateroverlast van de regen kwam deze begin 2023 onder water te staan, met als gevolg kortsluiting van de verlichting en afbladderende verf. ,,De kelder is opnieuw geschilderd en er is een dompelpomp geïnstalleerd”, aldus Kleyberg. Dit was een investering van 35.000 euro aan subsidies en sponsorgeld. „We zijn tevreden, maar zijn er nog niet, want we willen nog geluidsfragmenten en een rookmachine toevoegen.”

STADSWANDELINGEN VAN GILDE VAN HARDERWIJKER STADSGIDSEN

Harmen Mons en John Kok hebben de stichting de ruimte gegeven om de kelder open te stellen. Mons: „Wij moesten volgens de vergunning een meter afgraven, toen werden er historische spullen gevonden. Er werd daarna van alles gevonden van historische waarde. Wij mochten een kelder bouwen en hebben daar een muur tegenaan gezet. Ik heb de appartementen gebouwd en verkocht, John Kok is eigenaar van het restaurant en we zijn gezamenlijk eigenaar van de kelder. Wij hebben deze opstartklaar gemaakt en dit financieel mogelijk gemaakt. Samen met Kok heb ik hiervoor een stichting opgericht, zodat zij geld kunnen genereren om de kelder in te richten.”

John Kok junior: „Wij hebben de kelder casco neergezet, de stichting heeft deze verfijnd.” De archeologische kelder, die bij restaurant Lef & Co kan worden betreden, is vanaf zaterdag 6 juli open voor publiek, maar niet vrij toegankelijk. De kelder wordt opgenomen in de stadswandelingen van Gilde van Harderwijker stadsgidsen en van stichting Rondeel. Kleyberg: „Onze doelstelling is educatie voor zowel bezoekers als scholieren. Deze kelder is letterlijk verdieping en een mooie toevoeging aan het verhaal van de stad.”